CSSA — Casharka 030: Muuse Dhammaadkii Noloshiisa

Language Somali

CASHARKA 30

MUUSE — DHAMMAADKII NOLOSHIISA

“Ishiisu ma ay daciifin, xooggiisii dabiiciga ahaana ma yaraan.” — Kunoqoshadii Sharciga 34:7

UJEEDDO

In la soo koobo dhammaadkii nolosha Muuse, laguna arko baahida addeecidda, mahadnaqa iyo kalsoonida Ilaah; iyo sida Muuse u tilmaamay nabi ka weyn isaga oo ah Ciise Masiix.

SOO KOOBID

Muuse waxaa Ilaah u diyaariyey inuu reer Israa’iil addoonsigii Masar ka soo saaro, cidlada ku hoggaamiyo, Sharcigana u gudbiyo. Hal khalad oo Meriiba ka dhacay awgiis looma oggolaan inuu quruunta dalka ballanka geliyo, laakiin noloshiisa inteeda badan wuxuu ahaa addoon aad u aamin ah.

Kunoqoshadii Sharciga 34:10 wuxuu leeyahay, “Tan iyo markaas Israa’iil kama dhex kicin nabi Muuse la mid ah” marka laga hadlayo xiriirkii gaarka ahaa ee Ilaah la lahaa isaga iyo calaamadihii uu sameeyey. Haddana Muuse qudhiisu wuxuu sii sheegay nabi kale oo la mid ah, kaas oo Axdiga Cusubi ku dabaqayo Ciise Masiix.

Qoraallada muhiimka ah: Kunoqoshadii Sharciga 29–34; Tirintii 27:12–23; Falimaha Rasuullada 3:20–23.

FARIIINTII UGU DAMBAYSEY EE MUUSE: Kunoqoshadii Sharciga 29–31

Muuse wuxuu jiray 120 sano. Wuxuu ogaa in dhimashadiisu soo dhowdahay. Inkastoo uu Ilaah ka baryay inuu dalka galo, waxaa loo oggolaaday oo keliya inuu meel sare ka arko (Kunoqoshadii Sharciga 3:23–28; 32:48–52).

Jiilkii qaangaarka ahaa ee Masar ka baxay intoodii diidday inay rumaystaan waxay ku dhinteen cidlada; Yashuuca iyo Kaaleeb waxay ahaayeen kuwii gaarka ahaa ee rumaysadka muujiyey. Carruurtoodii ayaa hadda diyaar u ahayd inay Yordaan gudubto.

Muuse jiilka cusub wuxuu la cusboonaysiiyey axdiga. Wuxuu yidhi, “Nolosha iyo dhimashada, barakada iyo habaarka ayaan hortaada dhigay… haddaba nolosha dooro” (Kunoqoshadii Sharciga 30:19–20). Doorashadu waxay ahayd inay RABBIGA jeclaadaan, codkiisa maqlaan oo isaga ku dhegganaadaan.

Yashuuca waxaa Ilaah u doortay inuu noqdo hoggaamiyaha cusub. Muuse wuxuu dadka hortooda ku dhiirrigeliyey, “Xoog yeelo oo geesi noqo… RABBIGA qudhiisa ayaa kaa hor mari doona; kuguma guuldarraysan doono, kumana dayn doono” (Kunoqoshadii Sharciga 31:7–8).

SHARCIGA IYO BARIDDA JIILASHA

Muuse wuxuu qoray Sharciga oo wuxuu u dhiibay wadaaddada iyo odayaasha Israa’iil. Sannad kasta toddobaad, xilligii Iidda Waababka, Sharciga waa in si guud loo akhriyaa si rag, dumar, carruur iyo shisheeyayaalba u maqlaan oo u bartaan inay RABBIGA ka cabsadaan (Kunoqoshadii Sharciga 31:9–13).

Ilaah wuxuu Muuse ku amray inuu qoray hees oo reer Israa’iil baro, si ay markhaati u noqoto oo ay xusuusiso daacadnimada Ilaah iyo masuuliyadda dadkiisa (Kunoqoshadii Sharciga 31:19; 32).

Carruurta waa in hadalka Ilaah si joogto ah loo baro: “Waa inaad carruurtaada si dadaal leh u barataa” (Kunoqoshadii Sharciga 6:6–7). Rumaysadku jiilka xiga iskuma gudbo si toos ah; waa in la baro, la sharaxo oo nolosha lagu muujiyo.

GEERIDII MUUSE IYO HOGGAAMIYAHA CUSUB: Kunoqoshadii Sharciga 34

Maryam iyo Haaruun hore ayay u dhinteen intii ay cidlada joogeen. Hadda Muuse wuxuu fuulay Buur Nebo, halkaas oo RABBIGU ku tusay dalka ballanka oo dhan intii uu indhihiisu qaban kareen. Ilaah wuxuu ku yidhi, “Indhahaaga ayaan ku tusay, laakiinse halkaas kama gudbi doontid.”

Muuse, addoonkii RABBIGA, wuxuu ku dhintay dalka Moo’aab isagoo 120 jir ah. Qorniinku wuxuu leeyahay RABBIGU wuxuu ku aasay dooxada Moo’aab, “qofna ilaa maantadan ma yaqaan qabrigiisa” (Kunoqoshadii Sharciga 34:5–6). Ma aha in qoraalku si cad u sheego in malaa’igihii aaseen; waxa uu si cad u xusaa in Ilaah aasiddiisa gacanta ku hayey.

Inkasta oo da’diisu ahayd 120, “ishiisu ma ay daciifin, xooggiisii dabiiciga ahaana ma yaraan” (aayadda 7). Reer Israa’iil soddon maalmood ayay u baroor-diiqeen. Yashuuca, oo “ruuxii xigmadda ka buuxay,” ayaa hoggaankii la wareegay.

Muuse wuxuu u dhintay isagoo rumaysad ku sugaya dhammaystirka ballamaha Ilaah. Sida rumaystayaasha kale ee dhintay, rajadiisu waxay ku jirtaa sarakicidda marka Ciise Masiix soo noqdo.

CASHARKA INOO AH

Muuse wuxuu ahaa nin aad u qabow oo is-hoosaysiiya (Tirintii 12:3). Muddo dheer ayuu u adkaystay cabashada dadka, marar badanna iyaga ayuu Ilaah uga baryay. Noloshiisu waxay ina baraysaa dulqaad, adeeg iyo ku tiirsanaanta Ilaah.

Dhacdadii Meriiba waxay ina xusuusinaysaa in xataa qof muddo dheer aamin ahaa uu u baahan yahay inuu hadalkiisa iyo cadhadiisa ilaaliyo. Yacquub 1:19–20 wuxuu ina barayaa inaan degdeg u maqalno, gaabisna u hadalno oo u cadhoodno.

Marka masuuliyad la gudbinayo, Muuse ma uusan ku dhegin jagadiisa. Wuxuu Yashuuca dhiirrigeliyey oo dadka hortooda taageeray. Hoggaanka Ilaahku wuxuu doonayaa adeeg iyo diyaar u ahaansho in shaqada loo gudbiyo qofka Ilaah doorto.

MUUSE IYO CIISE MASIIX — NABI KA WEYN: Kunoqoshadii Sharciga 18:15–19

Muuse wuxuu yidhi Ilaah wuxuu reer Israa’iil u kicin doonaa “nabi aniga oo kale ah,” oo ay tahay inay maqlaan. Falimaha Rasuullada 3:20–23 wuxuu ballankan ku dabaqayaa Ciise Masiix. Ciise waa ka weyn yahay Muuse, waayo isagu waa Wiilka Ilaah iyo Masiixa la ballanqaaday.

Muuse wuxuu dadkii Ilaah u hoggaamiyey sidii adhijir, baahidoodana si joogto ah uga shaqeeyey; Ciise wuxuu yidhi, “Anigu waxaan ahay adhijirka wanaagsan” (Yooxanaa 10:11).

Muuse wuxuu ahaa mid qabow oo is-hoosaysiiya; Ciise wuxuu yidhi, “Wax iga barta, waayo waan qabowahay oo qalbi-hooseeyaa” (Matayos 11:29).

Muuse marar badan ayuu dadka u duceeyey. Ciise ayaa ah dhexdhexaadiyaha ka weyn; Ilaah isaga ayuu ku bixiyey toobad iyo dembidhaaf (Falimaha Rasuullada 5:31).

Ilaah wuxuu dadka kula hadlay Muuse isagoo siiyey Sharciga; wakhtiyadii dambe wuxuu si gaar ah inoogu hadlay Wiilkiisa (Cibraaniyada 1:1–2). Ciise wuxuu ku hadlay erayadii Aabbaha oo wuxuu sameeyey shuqullada uu Aabbuhu siiyey (Yooxanaa 12:49; 14:10).