CASHARKA 20

ISRAA’IIL BUURTA SIINAAY

“Adigu waxaad kaga soo degtay Buur Siinaay... oo waxaad siisay xukummo qumman, sharciyo run ah, qaynuunno iyo amarro wanaagsan.” — Nexemyaah 9:13

UJEEDDO

In la arko sida Ilaah reer Israa’iil axdi ula galay Buur Siinaay oo u siiyey Tobanka Amar iyo sharciyo kale si ay u noqdaan quruun quduus ah oo isaga u adeegta.

SOO KOOBID

Saddex bilood ka dib bixitaankii Masar, Israa’iil wuxuu yimid cidlada Siinaay. Ilaah hore ayuu Muuse ugu sheegay in marka dadka Masar laga soo saaro ay buurtaas ku caabudi doonaan (Baxniintii 3:12).

Reer Israa’iil waxay sannado badan addoonsi ku soo jireen. Waxay u baahnaayeen inay bartaan sida Ilaah u doonayo in dadkiisu u noolaadaan. Ilaah wuxuu ku yidhi, “Waxaad ii ahaan doontaan boqortooyo wadaaddo ah iyo quruun quduus ah” (Baxniintii 19:6).

Qoraallada muhiimka ah: Baxniintii 19–24.

AXDIGA SIINAAY: Baxniintii 19:1–15

Muuse buurta ayuu u baxay, Ilaahna wuxuu xusuusiyey sida uu Masar uga soo saaray oo “baalasha gorgorka” ugu keenay naftiisa. Wuxuu yidhi: “Haddaad codkayga si dhab ah u maqashaan oo axdigayga xajisaan, waxaad ii ahaan doontaan hanti gaar ah quruumaha oo dhan dhexdeeda, waayo dhulka oo dhan anigaa leh” (Baxniintii 19:5).

Markii Muuse dadka u sheegay, waxay ku jawaabeen: “Wax kasta oo RABBIGU ku hadlay waan samayn doonnaa.” Ilaah wuxuu amray inay isu diyaariyaan maalinta saddexaad, dharkoodana dhaqaan, xadna buurta loo sameeyo.

Qof ama xoolo ma taaban karin buurta inta muujinta Ilaah socoto. Tani waxay dadka baraysay quduusnimada Ilaah iyo inaan isaga loogu soo dhowaan sida wax caadi ah.

TOBANKA AMAR: Baxniintii 19:16–25; 20:1–17

Maalintii saddexaad waxaa dhacay onkod, hillaac, daruur culus iyo dhawaaq buun aad u xoog badan. Buurta Siinaay qiiq ayaa daboolay, dhulkuna wuu gariiray. Dadku way baqeen.

Ilaah wuxuu ku dhawaaqay Tobanka Amar:

1. Ha lahaan ilaahyo kale oo iga horreeya.

2. Ha samaysan sanam la xardhay oo aad u sujuuddo ama u adeegto.

3. Magaca RABBIGA Ilaahaaga si aan micne lahayn ha u qaadan.

4. Xusuuso maalinta Sabtida oo quduus ka dhig.

5. Aabbahaa iyo hooyadaa maamuus.

6. Ha dilin.

7. Ha sinaysan.

8. Ha xadin.

9. Deriskaaga marag been ah ha kaga furin.

10. Ha damcin waxa deriskaagu leeyahay.

Dadku waxay ka baqeen muuqaalka iyo codka, waxayna Muuse ku yidhaahdeen, “Adigu nala hadal, annaguna waan maqli doonnaa; laakiin Ilaah yuusan nala hadlin si aynaan u dhiman” (Baxniintii 20:19).

SHARCIYO DHEERAAD AH IYO AXDIGA: Baxniintii 20:22–24:8

Muuse wuxuu Ilaah ka helay sharciyo badan oo ku saabsan caabudista, caddaaladda, hantida, daryeelka dadka jilicsan iyo nolosha bulshada. Sharciyadu waxay quruunta baraan sida ay Ilaah iyo dadka kale ula dhaqmi lahaayeen.

Ilaah wuxuu ballanqaaday malaa’ig inuu hortooda u diro jidka Kancaan (Baxniintii 23:20–23). Markii Muuse dadka u akhriyey “kitaabkii axdiga,” waxay yidhaahdeen: “Wax kasta oo RABBIGU ku hadlay waan samayn doonnaa, waanan addeeci doonnaa” (Baxniintii 24:7).

CASHARKA INOO AH

Ciise wuxuu Sharciga ku soo koobay laba amar oo waaweyn: “Rabbiga Ilaahaaga ah waa inaad ka jeclaataa qalbigaaga oo dhan...” iyo “Deriskaaga waa inaad u jeclaataa sida naftaada” (Matayos 22:37–40). Wuxuu yidhi Sharciga iyo Nebiyadu labadan ayay ku tiirsan yihiin.

Tobanka Amar waxay muujinayaan mabaadi’ aad u qoto dheer: Ilaah marka hore, ixtiraamka magiciisa, sharafta qoyska, nolosha, daacadnimada guurka, hantida, runta iyo qalbiga aan damaca lahayn. Kuwa Masiixa raacaa waxay u baahan yihiin mabaadi’dan, laakiin ma aha inay ku hoos jiraan axdigii Muuse sidii quruuntii Israa’iil.

SHARCIGA MUUSE IYO KUWA MASIIXA KU JIRA

Axdigii Siinaay waxaa si gaar ah lala galay Israa’iil (Baxniintii 19:3–6; Kunoqoshadii 5:1–3). Axdiga Cusub wuxuu barayaa in kuwa Masiixa ku jira aanay ku hoos jirin Sharciga Muuse sida nidaam axdi oo badbaado lagu helo (Galatiya 3:23–25; Kolosay 2:14–17).

Sidaas darteed Masiixiyiintu sharci ahaan kuma waajibna inay maalinta toddobaad ee Sabtida ilaaliyaan. Sabtida waxay ahayd calaamad u dhexaysa Ilaah iyo Israa’iil (Baxniintii 31:13–17). Si kastaba ha ahaatee mabaadi’da nasashada, caabudista iyo samaynta doonista Ilaah way sii jiraan.

Amarrada anshaxa sida ka fogaanshaha sanam-caabudista, dilka, sinada, xatooyada, beenta iyo damaca waxaa Axdiga Cusub dib ugu xaqiijiyey siyaabo kala duwan. Addeecidda Masiixu waxay ka timaaddaa rumaysad iyo jacayl, ee ma aha isku day lagu xaqnimaysto Sharciga Muuse.

DAD QUUDUUS AH OO ILAAH LEH

1 Butros 2:9 wuxuu rumaystayaasha Masiixa ugu yeedhaa “farcan la doortay, wadaaddo boqortooyo, quruun quduus ah, dad gaar u ah Ilaah.” Tani waxay adeegsataa luqaddii Baxniintii 19:5–6 si ay u muujiso in dadka Masiixa ku jira loogu yeedhay inay ammaanta Ilaah muujiyaan.

Tani ma tirtirayso taariikhda Israa’iil ama ballamihii Ilaah ee awowayaasha. Rooma 11 wuxuu ka digayaa kibir dhinaca rumaystayaasha quruumaha ah, wuxuuna xusuusinayaa in ujeeddada Ilaah ee Israa’iil aan si fudud loo iska tirin.

SU’AALO

Su’aalo gaagaaban

1. Buurtee ayay reer Israa’iil yimaadeen?

2. Maxay Ilaah doonayay inay quruun ahaan noqdaan?

3. Sidee dadka isu diyaariyeen maalinta saddexaad?

4. Maxaa buurta xad loogu sameeyey?

5. Maxay ahaayeen calaamadaha cabsida leh ee buurta ka dhacay?

6. Qor Tobanka Amar.

7. Maxay dadku ku yidhaahdeen Muuse ka dib markay maqleen codka?

8. Maxay dadka ku yidhaahdeen marka axdiga loo akhriyey?

Su’aalo faahfaahsan

9. Maxay ahayd ujeeddada Sharciga Muuse ee Israa’iil?

10. Maxay yihiin labada amar ee Ciise ugu yeedhay kuwa ugu waaweyn?

11. Sidee Tobanka Amar loogu kala arki karaa waajibaadka Ilaah, qoyska iyo deriska?

Su’aalo dheeraad ah

12. Maxay Axdiga Cusub ka baraysaa xidhiidhka rumaystayaasha Masiixa iyo Sharciga Muuse?

13. Masiixiyiintu ma ku hoos jiraan waajibka Sabtida ee axdigii Siinaay? Sharax Qorniinka.

14. Sidee 1 Butros 2:9 ula xidhiidhaa Baxniintii 19:5–6?