SOMO 061
NAAMANI MTU MWENYE UKOMA
“Sasa najua ya kuwa hakuna Mungu katika dunia yote, ila katika Israeli.” — 2 Wafalme 5:15
SHABAHA Kuonyesha jinsi Naamani alivyoponywa aliponyenyekea na kulitii neno la Mungu, na jinsi tamaa na uongo wa Gehazi ulivyomletea hukumu.
MUHTASARI Naamani alikuwa jemadari mkuu wa Shamu lakini alikuwa na ukoma. Msichana mdogo wa Israeli aliyekuwa ametekwa alimwelekeza kwa nabii Elisha. Naamani alikasirika alipoambiwa ajioshe katika Yordani mara saba, lakini aliponyenyekea na kutii aliponywa kwa nguvu za Mungu. Elisha alikataa malipo; Gehazi, mtumishi wake, alidanganya ili kupata fedha na mavazi, na akaadhibiwa.
NAAMANI ANATAFUTA MSAADA: 2 WAFALME 5:1–7
Naamani, jemadari wa jeshi la mfalme wa Shamu, alikuwa “mtu hodari wa vita”, lakini alikuwa na ukoma (mst. 1). Katika mojawapo ya mashambulizi ya Washami, msichana mdogo wa Israeli alikuwa ametekwa na akawa mtumishi wa mke wa Naamani. Msichana huyo alikuwa na imani katika Mungu wa Israeli. Akasema kwamba kama Naamani angeenda kwa nabii aliyekuwa Samaria, angeponywa ukoma wake.
Habari hiyo ilimfikia mfalme wa Shamu, naye akamtuma Naamani kwa mfalme wa Israeli akiwa na barua na zawadi nyingi. Barua ilisema, “Nimemtuma Naamani mtumishi wangu kwako, ili upate kumponya ukoma wake” (mst. 6). Mfalme wa Israeli aliposoma akararua mavazi yake, kwa maana alijua hana uwezo wa kuua na kuhuisha. Alidhani mfalme wa Shamu alikuwa akitafuta sababu ya ugomvi. Lakini Elisha aliposikia, akasema Naamani aje kwake “naye atajua ya kuwa yuko nabii katika Israeli” (mst. 8).
KIBURI CHA NAAMANI KINAJARIBIWA: 2 WAFALME 5:8–12
Naamani akafika nyumbani kwa Elisha akiwa na farasi na magari yake. Elisha hakutoka kumlaki; alimtuma mjumbe aseme, “Enenda ukaoge katika Yordani mara saba, na nyama ya mwili wako itakurudia, nawe utakuwa safi” (mst. 10). Naamani alikasirika. Alitarajia nabii atoke, amwite BWANA na kufanya tendo la ajabu la uponyaji. Pia aliona mito ya Dameski, Abana na Farpari, kuwa bora kuliko Yordani. Akaondoka kwa hasira.
NAAMANI ANANYENYEKEA NA ANAPONYWA: 2 WAFALME 5:13–19
Watumishi wake wakamshauri kwa busara: kama nabii angemwambia afanye jambo kubwa, angefanya; basi kwa nini asifanye jambo rahisi aliloambiwa? Naamani akawasikiliza, akashuka Yordani na kujichovya mara saba kama mtu wa Mungu alivyosema. “Nyama ya mwili wake ikarudi ikawa kama nyama ya mtoto mchanga, akawa safi” (mst. 14). Uponyaji haukutokana na nguvu maalumu katika maji ya Yordani, bali Mungu ndiye aliyemponya Naamani alipoliamini na kulitii neno lake.
Naamani akarudi kwa Elisha na kukiri, “Sasa najua ya kuwa hakuna Mungu katika dunia yote, ila katika Israeli” (mst. 15). Alitaka kumpa Elisha zawadi, lakini Elisha akakataa. Hivyo ilikuwa wazi kwamba uponyaji huo ulikuwa zawadi ya Mungu, si huduma ambayo nabii angeweza kuuza.
GEHAZI ANADANGANYA NA ANAADHIBIWA: 2 WAFALME 5:20–27
Gehazi, mtumishi wa Elisha, alitamani baadhi ya mali ambayo Naamani alikuwa ameleta. Akamfuata kwa siri na akadanganya kwamba Elisha alikuwa amemtuma kuomba fedha na mavazi kwa ajili ya wana wawili wa manabii. Naamani akampa kwa ukarimu. Gehazi akavificha, kisha akasimama mbele ya Elisha na kusema kwa uongo kwamba hakuwa amekwenda popote.
Elisha alikabili tamaa na udanganyifu wake. Katika hukumu maalumu iliyotajwa katika habari hii, ukoma wa Naamani ukamshika Gehazi (mst. 27). Hili halimaanishi kwamba kila ugonjwa ni adhabu ya moja kwa moja kwa dhambi fulani; hapa Biblia yenyewe inaeleza hukumu maalumu ya Mungu juu ya tendo la Gehazi.
FUNDISHO KWETU
Naamani alikuwa mtu mkubwa lakini ilimbidi anyenyekee na kutii. Gehazi alikuwa karibu na nabii wa Mungu lakini tamaa ilimwongoza katika uongo. Hivyo cheo, mali au kuwa karibu na mambo ya dini hakutoshi. Mungu anataka imani ya kweli, unyenyekevu na utii wa moyo. Nasi tunapaswa kukataa wazo kwamba baraka za Mungu zinaweza kununuliwa kwa fedha.
MAELEZO YA NYONGEZA — NAAMANI NA UBATIZO
Habari ya Naamani inaweza kutusaidia kufikiria kuhusu hitaji la kutakaswa, lakini kuoga kwake Yordani hakukuwa ubatizo wa Kikristo. Ubatizo umeamriwa kwa mtu anayesikia na kuamini Injili, anatubu na kuunganishwa na Kristo. Warumi 6:3–4 unaeleza kuzamishwa majini kama kuzikwa pamoja na Kristo na kuinuliwa kuanza maisha mapya. Msamaha hautokani na maji kama nguvu ya kichawi; unatokana na neema ya Mungu kwa njia ya Kristo, na mwamini huitikia kwa imani, toba na ubatizo.
MASWALI
Majibu mafupi
1. Naamani alikuwa nani, na alikuwa na ugonjwa gani?
2. Ni nani aliyemwelekeza Naamani kwa nabii wa Israeli?
3. Mfalme wa Israeli alifanya nini aliposoma barua kutoka Shamu?
4. Elisha alimwambia Naamani afanye nini?
5. Kwa nini Naamani alikasirika mwanzoni?
6. Ni nani waliomshawishi Naamani alitii agizo?
7. Naamani alisema nini baada ya kuponywa?
8. Kwa nini Elisha alikataa zawadi?
9. Gehazi alifanya dhambi gani?
Majibu ya kina
10. Eleza jinsi kiburi cha Naamani kilivyojaribiwa na jinsi alivyobadilika.
11. Eleza jinsi tamaa ilivyomwongoza Gehazi katika uongo.
12. Ni mambo gani katika habari hii yanatufundisha kuhusu imani na utii?
Majibu ya nyongeza
13. Kwa nini kuoga kwa Naamani katika Yordani ni mfano wa kusaidia tu, wala si sawa kabisa na ubatizo wa Kikristo?