SOMO 088 • MSAMARIA MWEMA
“Enenda zako, nawe ukafanye vivyo hivyo.” — Luka 10:37
Luka 10:25–37
SHABAHA
Kuonyesha jinsi Yesu alivyojibu swali, “Jirani yangu ni nani?” kwa mfano wa Msamaria Mwema. Mtu aliyemuuliza alikuwa mwanasheria, yaani mtaalamu wa Torati ya Musa. Alijua maandiko, lakini Yesu alimwonyesha kwamba kujua amri hakutoshi; mtu lazima azitende kwa upendo na huruma.
MWANASHERIA ANAMJARIBU YESU
Mwanasheria alisimama na kuuliza, “Mwalimu, nifanye nini ili niurithi uzima wa milele?” Luka anasema aliuliza akimjaribu Yesu. Yesu akamrudishia swali: “Imeandikwa nini katika torati? Wasomaje?” Mwanasheria akajibu kwa Kumbukumbu la Torati 6:5 na Walawi 19:18: kumpenda Bwana Mungu kwa moyo wote, roho yote, nguvu zote na akili yote, na kumpenda jirani kama nafsi yako.
Yesu akasema, “Umejibu vema; fanya hivi nawe utaishi.” Mwanasheria alijua maneno sahihi, lakini akitaka kujihesabia haki akauliza, “Na jirani yangu ni nani?” Yesu akajibu kwa mfano.
NJIA KUTOKA YERUSALEMU KWENDA YERIKO
Yesu alisema mtu mmoja alishuka kutoka Yerusalemu kwenda Yeriko. Akaangukia mikononi mwa wanyang’anyi; wakamvua nguo, wakampiga na kuondoka wakimwacha karibu kufa. Njia hiyo ilikuwa ya mteremko na ilipita katika eneo lenye sehemu nyingi za kujificha, kwa hiyo habari hiyo ilikuwa rahisi kueleweka kwa wasikilizaji wake.
KUHANI NA MLAWI WANAPITA
Kwa bahati kuhani mmoja akashuka katika njia ile. Alipomwona mtu aliyejeruhiwa, akapita upande mwingine. Baadaye Mlawi naye akafika, akamwona, akapita upande mwingine. Yesu hatuambii sababu walizojipa. Hivyo si lazima tubuni sababu kwa niaba yao. Jambo la msingi ni kwamba wote wawili waliona mtu mwenye haja kubwa lakini hawakumsaidia.
MSAMARIA ANAONYESHA HURUMA
Kisha Msamaria mmoja akaja. Mahusiano kati ya Wayahudi na Wasamaria yalikuwa na uadui mkubwa, kwa hiyo wasikilizaji wa Yesu hawakutarajia Msamaria awe mfano wa mwenendo wa haki. Lakini alipomwona yule mtu, “alimhurumia.” Akaenda kwake, akafunga vidonda vyake, akimimina mafuta na divai; akamweka juu ya mnyama wake, akampeleka katika nyumba ya wageni na kumtunza.
Siku iliyofuata akampa mwenye nyumba dinari mbili na kusema, “Mtunze huyu; na chochote utakachotumia zaidi, nitakapokuja tena nitakulipa.” Huruma yake haikuwa maneno tu. Ilimgharimu muda, nguvu na fedha.
“NI NANI ALIYEKUWA JIRANI?”
Yesu hakumuuliza, “Ni yupi kati ya watu hawa alikuwa wa taifa moja na yule aliyejeruhiwa?” Aliuliza ni yupi kati ya watatu “alikuwa jirani yake yule aliyeangukia mikononi mwa wanyang’anyi.” Mwanasheria akajibu, “Ni huyo aliyemhurumia.” Yesu akasema, “Enenda zako, nawe ukafanye vivyo hivyo.”
Kwa hiyo swali halipaswi kuwa tu, “Ni nani anayestahili kuwa jirani yangu?” Bali, “Ninawezaje mimi kuwa jirani kwa mtu anayehitaji msaada?” Upendo wa kweli hauwekwi mipaka kwa taifa, tabaka, ukoo au kundi letu wenyewe.
FUNDISHO KWETU
Mungu mwenyewe ni mwingi wa rehema na huruma (Kutoka 34:6). Anataka watoto wake waonyeshe tabia hiyo. Tunaweza kuwasaidia walio na shida, kuwafariji wenye huzuni, kusamehe waliotukosea, kushirikiana na walio pweke, na kuwasaidia wengine kujua Injili ya Ufalme wa Mungu.
Mwanasheria alikuwa sahihi kusema kwamba tunapaswa kumpenda Mungu na jirani. Lakini Yesu alikazia neno “fanya”. Yakobo 1:22 pia inasema, “Iweni watendaji wa neno, wala si wasikiaji tu.” Imani na maarifa ya Biblia yanapaswa kuonekana katika matendo.
MAELEZO YA NYONGEZA — MFANO WA KIUFUNDISHO
Wakristo wakati mwingine wameona kufanana kati ya Msamaria anayemwokoa mtu aliyejeruhiwa na kazi ya Yesu Kristo ya kuwaokoa wenye dhambi. Ulinganisho huo unaweza kuwa msaada wa kufikiri, kwa sababu Yesu kwa kweli alionyesha huruma kubwa na alitoa maisha yake kwa ajili yetu. Lakini Luka 10 haisemi kwamba kila kitu katika mfano kina maana ya siri.
Kwa hiyo hatupaswi kusema kama jambo la Biblia kwamba mafuta na divai lazima viwakilishe Injili, au dinari mbili lazima ziwe bei maalumu ya ukombozi. Yesu mwenyewe alitoa maana iliyo wazi: yule aliyekuwa jirani ni aliyemwonyesha mwenzake huruma, na nasi tunapaswa kufanya vivyo hivyo.
MASWALI
Majibu Mafupi
1. Mwanasheria alimwuliza Yesu swali gani?
2. Aliitaja amri gani kuhusu kumpenda Mungu na jirani?
3. Kwa nini aliuliza, “Jirani yangu ni nani?”
4. Nini kilimpata mtu aliyesafiri kwenda Yeriko?
5. Ni watu gani wawili walimwona lakini wakapita?
6. Ni nani aliyesimama na kumsaidia?
7. Msamaria alifanya mambo gani kumsaidia yule mtu?
8. Yesu alisema nani alikuwa jirani yake?
9. Yesu alimwambia mwanasheria afanye nini?
Majibu ya Kina
10. Simulia mfano wa Msamaria Mwema kwa maneno yako mwenyewe.
11. Kwa nini uchaguzi wa Msamaria kuwa mtu mwenye huruma ulikuwa wa kushangaza kwa wasikilizaji wa Yesu?
12. Tunawezaje kuonyesha huruma katika maisha yetu ya kila siku?
Majibu ya Nyongeza
13. Kuna tofauti gani kati ya maana ambayo Yesu mwenyewe alitoa na ulinganisho wa kiufundisho tunaoweza kuona katika mfano?
14. Kwa nini si salama kugeuza kila kitu katika mfano kuwa ishara yenye maana maalumu bila ushahidi wa maandiko?