SOMO 116 • PAULO AKIWA ATHENE
“Kwa maana ameweka siku atakayowahukumu walimwengu kwa haki, kwa mtu yule aliyemchagua.” — Matendo 17:31
Matendo ya Mitume 17:10–34; Zaburi 14:1; 1 Wakorintho 1:19–25
SHABAHA
Kuonyesha jinsi Paulo alivyotumia Maandiko na mambo aliyoyaona Athene kuwafundisha watu kuhusu Mungu mmoja wa kweli, ufufuo wa Yesu na hukumu inayokuja.
WATU WA BEROYA WANACHUNGUZA MAANDIKO
Kabla ya kufika Athene, Paulo na Sila walihubiri Beroya. Luka anasema watu wa huko walikuwa “waungwana” kuliko wale wa Thesalonike kwa sababu walilipokea Neno kwa utayari na “wakayachunguza maandiko kila siku, waone kwamba mambo hayo ndivyo yalivyo” (Matendo 17:11). Wengi wakaamini.
Huu ni mfano muhimu. Hatupaswi kuamini jambo kwa sababu tu mwalimu au mhubiri amelisema. Tunapaswa kulilinganisha na Neno la Mungu. Upinzani kutoka Thesalonike ulipofika Beroya, Paulo aliondoka kuelekea Athene huku Sila na Timotheo wakibaki kwa muda.
MJI ULIOJAA SANAMU
Athene ilikuwa maarufu kwa elimu, falsafa na ibada nyingi za kipagani. Paulo alipouona mji umejaa sanamu, roho yake ikachukizwa. Akaanza kusema katika sinagogi na pia sokoni kila siku na watu waliokutana naye.
Baadhi ya wanafalsafa Waepikureo na Wastoiko wakajadili naye. Waliposikia akihubiri Yesu na ufufuo, walitaka kujua zaidi na wakampeleka Areopago, mahali pa majadiliano na hukumu ya mambo ya umma.
KWA MUNGU ASIYEJULIKANA
Paulo alikuwa ameona madhabahu iliyoandikwa, “KWA MUNGU ASIYEJULIKANA.” Akatumia jambo hilo kama mwanzo wa kuwafundisha. Mungu wa kweli ndiye aliyeumba ulimwengu na vyote vilivyomo. Yeye ni Bwana wa mbingu na nchi na hakai katika mahekalu yaliyotengenezwa kwa mikono kana kwamba anahitaji kuhudumiwa na mwanadamu.
Mungu ndiye anayewapa watu wote uhai, pumzi na vitu vyote. Alifanya mataifa ya wanadamu na anataka watu wamtafute. Paulo aliwaambia kwamba hatupaswi kufikiri Uungu unafanana na dhahabu, fedha au jiwe lililochongwa kwa ustadi wa mwanadamu.
TOBA, UFUFUO NA HUKUMU
Paulo akasema Mungu sasa anawaagiza watu wote kila mahali watubu, kwa sababu ameweka siku ya kuihukumu dunia kwa haki kupitia “mtu yule aliyemchagua.” Mungu ametoa uthibitisho kwa wote kwa kumfufua Yesu kutoka kwa wafu.
Hapa kuna tofauti iliyo wazi kati ya Mungu na Yesu: Mungu ndiye anayemchagua na kumfufua Yesu; Yesu ndiye mtu ambaye Mungu amemweka kuwa hakimu. Yesu ni Mwana wa Mungu na Masihi, si Mungu Baba mwenyewe.
MAJIBU TOFAUTI
Waliposikia habari ya ufufuo wa wafu, baadhi walidhihaki, wengine wakasema watamsikiliza tena. Lakini wengine waliamini, miongoni mwao Dionisio wa Areopago na mwanamke aliyeitwa Damari.
Paulo hakubadilisha ujumbe ili uendane na falsafa yao. Aliwahimiza wamgeukie Mungu aliye hai, watubu na wakubali ufufuo ambao ulikuwa kiini cha tumaini la Injili.
FUNDISHO KWETU
Elimu ya kibinadamu inaweza kuwa na thamani, lakini haiwezi kuchukua nafasi ya ufunuo wa Mungu. Hekima inayotuongoza kwenye wokovu inategemea Neno la Mungu na kazi yake katika Kristo.
Tunapaswa kufanya kama Waberoya: kuchunguza Maandiko. Pia tufanye kama Paulo: kueleza imani kwa heshima na akili, lakini tusifiche ukweli wa toba, ufufuo na hukumu.
MAELEZO YA NYONGEZA
Waepikureo kwa kawaida waliona miungu, ikiwa ipo, kuwa mbali na mambo ya wanadamu na hawakufundisha tumaini la ufufuo; kwao kifo kilikomesha fahamu. Wastoiko walisisitiza kujitawala na kuishi kwa kadiri ya mpangilio waliouona katika ulimwengu. Kwa hiyo si sahihi kusema makundi yote mawili yalifundisha “roho isiyokufa” kwa namna moja. Paulo aliwapa badala yake tumaini la Biblia—ufufuo wa wafu.
MASWALI
Majibu Mafupi
1. Waberoya walifanya nini kila siku baada ya kumsikiliza Paulo?
2. Paulo aliona nini katika mji wa Athene?
3. Ni makundi gani mawili ya wanafalsafa yaliyozungumza naye?
4. Walimpeleka Paulo wapi?
5. Ni maneno gani yalikuwa juu ya madhabahu aliyotaja?
6. Paulo alisema Mungu ndiye Muumba wa nini?
7. Mungu anawaagiza watu wote wafanye nini?
8. Mungu amemchagua nani kuwa hakimu?
9. Mungu alitoa uthibitisho gani kuhusu Yesu?
10. Ni watu gani wawili waliotajwa kuwa waliamini?
Majibu ya Kina
11. Fupisha hotuba ya Paulo huko Areopago.
12. Waberoya wanatufundisha nini kuhusu kupima mafundisho?
13. Kwa nini ufufuo ulikuwa sehemu muhimu sana ya ujumbe wa Paulo?
Majibu ya Nyongeza
14. Waepikureo na Wastoiko walitofautianaje kwa ujumla?
15. Kwa nini elimu ya dunia haiwezi kuchukua nafasi ya Neno la Mungu?