SOMO 019
MUNGU AWALINDA WATU WAKE JANGWANI
“Mwanadamu haishi kwa mkate tu, bali huishi kwa kila litokalo katika kinywa cha BWANA.” — Kumbukumbu la Torati 8:3
SHABAHA Kuonyesha jinsi Mungu alivyowapatia Israeli maji, chakula na ulinzi jangwani, huku akiwafundisha kumtegemea na kutii neno lake.
MUHTASARI Baada ya kuvuka Bahari ya Shamu, Israeli waliingia jangwani. Maji ya Mara yalikuwa machungu mpaka Mungu akamwonyesha Musa mti wa kutia majini. Elimu ilikuwa na visima kumi na viwili na mitende sabini. Watu waliponung’unika kwa njaa, Mungu akawapa kware na mana, pamoja na maagizo ya kukusanya. Refidimu walipopata kiu, maji yakatoka mwambani Horebu. Waamaleki walipowashambulia, Yoshua akaongoza vita huku Musa, Haruni na Huri wakiwa juu ya kilima; Mungu akawapa ushindi.
MAJI MARA NA ELIMU: KUTOKA 15:22–27
Israeli walitembea siku tatu katika jangwa bila kupata maji. Walipofika Mara walikuta maji, lakini yalikuwa machungu, kwa hiyo watu wakamnung’unikia Musa. Musa akamlilia BWANA, naye BWANA akamwonyesha mti; alipotia katika maji, maji yakawa matamu. Tukio hilo likawa nafasi ya kuwapima na kuwafundisha kusikiliza sauti ya Mungu. Kisha wakafika Elimu, palipokuwa na visima kumi na viwili vya maji na mitende sabini, wakapiga kambi hapo.
MANA KUTOKA MBINGUNI: KUTOKA 16
Takriban mwezi mmoja baada ya kuondoka Misri, kusanyiko likanung’unika kwa sababu ya chakula. Wakaikumbuka Misri kana kwamba ilikuwa mahali pa raha, wakisahau utumwa. Mungu alisema angewanyeshea “mkate kutoka mbinguni”. Jioni kware wakafunika kambi, na asubuhi baada ya umande kulikuwa na kitu kidogo juu ya nchi. Walisema, “Ni nini hiki?” na wakakiita mana. Kutoka 16:31 inasema kilikuwa kama mbegu ya giligilani, cheupe, na ladha yake kama kaki zenye asali.
MAAGIZO YA MANA
Kila mtu alikusanya kiasi alichohitaji kwa siku. Waliojaribu kukihifadhi hadi asubuhi kinyume na agizo walikuta kimejaa minyoo na kunuka. Siku ya sita walikusanya mara mbili, na kile cha ziada hakikuharibika, ili wapumzike siku ya saba. Watu wengine bado walitoka kutafuta siku ya saba na hawakukuta. Mana iliendelea kuwa chakula cha Israeli kwa miaka arobaini mpaka walipofikia nchi iliyokaliwa (Kutoka 16:35).
MAJI KUTOKA MWAMBANI: KUTOKA 17:1–7
Refidimu hapakuwa na maji. Watu wakagombana na Musa na kuuliza kwa nini amewatoa Misri ili wafe kwa kiu. Musa akamlilia BWANA. Mungu akamwambia achukue fimbo na baadhi ya wazee, aende Horebu na aupige mwamba. Maji yakatoka na watu wakanywa. Mahali pale pakaitwa Masa na Meriba kwa sababu ya kujaribi na kugombana kwa Israeli na swali lao, “Je! BWANA yu kati yetu au sivyo?”
AMALEKI ANASHAMBULIA: KUTOKA 17:8–16
Waamaleki wakaja kupigana na Israeli Refidimu. Musa akamwambia Yoshua achague watu wa kupigana, naye Musa akasimama juu ya kilima na fimbo ya Mungu mkononi. Musa alipoinua mikono Israeli walishinda; aliposhusha, Amaleki walishinda. Mikono yake ilipochoka, Haruni na Huri wakaiunga mkono mpaka jua lilipotua. Yoshua akamshinda Amaleki. Kifungu hakisemi moja kwa moja kwamba kila sekunde Musa alikuwa akiomba, lakini mikono iliyoinuliwa na fimbo ya Mungu vilionyesha utegemezi wa Israeli kwa Mungu.
KWA NINI MUNGU ALIWAPIMA? KUMBUKUMBU LA TORATI 8
Miaka baadaye Musa aliwaambia kwamba Mungu aliwaongoza jangwani ili kuwanyenyekeza na kuwajaribu, “kujua yaliyokuwa moyoni mwako, kama utazishika amri zake, au sivyo.” Aliwaacha waone njaa kisha akawapa mana ili wajifunze kwamba mwanadamu haishi kwa mkate tu bali kwa kila neno la Mungu. Pia aliwakumbusha kwamba mavazi yao hayakuchakaa na miguu yao haikuvimba katika miaka arobaini.
FUNDISHO KWETU
Majaribu hayamaanishi kwamba Mungu amewasahau watu wake. Israeli waliona tatizo na mara nyingi wakaanza kunung’unika; Mungu alitaka wajifunze kukumbuka yale aliyokuwa tayari amefanya. Yesu alipokuwa na njaa jangwani alinukuu Kumbukumbu la Torati 8:3 (Mathayo 4:4), akitegemea Neno la Mungu badala ya kutumia nguvu kwa mapenzi yake mwenyewe. Nasi tunahitaji chakula cha kawaida, lakini tunahitaji Neno la Mungu kila siku ili kutufundisha jinsi ya kuishi.
MAELEZO YA NYONGEZA
Katika Yohana 6 Yesu alisema, “Mimi ndimi chakula cha uzima.” Pia 1 Wakorintho 10:4 hutumia mwamba wa jangwani katika fundisho linaloelekea kwa Kristo. Hatuambiwi kwamba jiwe la kimwili lilitembea nyuma ya Israeli; Paulo anatumia lugha ya kiroho kuonyesha kwamba mahitaji ya kweli ya watu wa Mungu yanakutana katika kusudi la Mungu kupitia Kristo.
MASWALI
Majibu mafupi
1. Maji ya Mara yalikuwa na tatizo gani?
2. Mungu alimwonyesha Musa afanye nini kwa maji ya Mara?
3. Elimu ilikuwa na visima vingapi na mitende mingapi?
4. Mungu aliwapa chakula gani jioni?
5. Chakula cha asubuhi kiliitwa nini?
6. Ni nini kilitokea walipohifadhi mana kinyume na agizo?
7. Kwa nini walikusanya mara mbili siku ya sita?
8. Maji yalipatikana vipi Refidimu?
9. Ni taifa gani lililowashambulia Israeli?
10. Ni nani aliyeongoza wapiganaji wa Israeli dhidi ya Amaleki?
Majibu ya kina
11. Eleza maagizo ya kukusanya mana na jinsi yalivyofundisha utii.
12. Eleza jukumu la Musa, Haruni, Huri na Yoshua wakati wa vita na Amaleki.
13. Kumbukumbu la Torati 8:2-3 inasema kwa nini Mungu aliwapitisha katika majaribu ya jangwani?
Majibu ya nyongeza
14. Yesu alitumiaje Kumbukumbu la Torati 8:3 alipokuwa akijaribiwa?
15. Yohana 6 na 1 Wakorintho 10 zinatumiaje matukio ya jangwani kutuelekeza kwa Kristo?