SOMO 045
MUNGU AMKATAA SAULI
“Kutii ni bora kuliko dhabihu.” — 1 Samweli 15:22
SHABAHA
Kuonyesha kwamba Mungu anahitaji utii wa kweli, na kwamba ibada au sadaka haziwezi kuchukua nafasi ya kutii Neno lake.
MUHTASARI
Sauli alianza utawala wake kwa ushindi, lakini akaonyesha mara kwa mara kwamba hakuwa tayari kusubiri na kutii kabisa. Kule Gilgali alitoa dhabihu kabla Samweli hajafika kama alivyoagizwa. Baadaye Mungu akampa amri kuhusu Amaleki, lakini Sauli akamhifadhi Agagi na wanyama bora. Alidai wanyama hao walitunzwa kwa ajili ya dhabihu. Samweli akamjibu kwa maneno muhimu: “Kutii ni bora kuliko dhabihu.” Kwa sababu Sauli alikataa neno la BWANA, BWANA alimkataa asiendelee kuwa mfalme kwa nasaba yake.
SAULI HANGOJEI SAMWELI: 1 SAMWELI 13:8–14
Samweli alikuwa amemwambia Sauli amngojee Gilgali. Wafilisti walipokuwa wakikusanyika na watu wa Israeli wakitawanyika kwa hofu, Sauli akakosa subira na akatoa sadaka ya kuteketezwa. Mara alipomaliza, Samweli akafika.
Samweli akamwambia, “Umefanya upumbavu; hukulishika agizo la BWANA.” Akasema ufalme wa Sauli hautadumu na BWANA amejitafutia “mtu aupendezaye moyo wake.” Tatizo lilikuwa si kwamba sadaka ilikuwa kitu kibaya, bali kwamba Sauli alichagua tendo la ibada badala ya kutii agizo alilopewa.
AMRI KUHUSU AMALEKI: 1 SAMWELI 15:1–9
Samweli alimwambia Sauli kwamba BWANA anakumbuka yale Amaleki waliyowafanyia Israeli walipotoka Misri. Sauli akaagizwa kutekeleza hukumu ya Mungu dhidi ya Amaleki na kutokujichukulia nyara. Sauli akalishinda jeshi, lakini akamhifadhi Agagi mfalme na wanyama bora.
Hii ilikuwa hukumu maalumu katika historia ya Agano la Kale dhidi ya taifa fulani katika mazingira yaliyotajwa na Maandiko. Haipaswi kuhamishwa kuwa ruhusa kwa Wakristo au waumini leo kuendesha vita au vurugu za kidini.
“KUTII NI BORA KULIKO DHABIHU”: 1 SAMWELI 15:10–23
Samweli alipomfikia Sauli, Sauli kwanza alisema kwamba ametimiza neno la BWANA. Samweli akamuuliza kwa nini anasikia mlio wa kondoo na ng’ombe. Sauli akawalaumu watu na kusema wanyama bora walihifadhiwa ili kutolewa dhabihu kwa BWANA.
Samweli akajibu, “Je! BWANA huzipenda sadaka za kuteketezwa na dhabihu sawasawa na kuitii sauti ya BWANA? Angalia, kutii ni bora kuliko dhabihu.” Ibada ya nje haiwezi kufunika uasi wa moyo. Sauli alikuwa amekataa neno la BWANA, kwa hiyo Mungu alimkataa asiwe mfalme kwa namna ambayo ufalme wake ungeendelea.
SAULI ANAKIRI DHAMBI, LAKINI UFALME UMEKATWA: 1 SAMWELI 15:24–35
Sauli alisema, “Nimefanya dhambi,” na akakiri kwamba aliwaogopa watu na kusikiliza sauti yao. Hata hivyo pia alimsihi Samweli amheshimu mbele ya wazee na watu. Hatupaswi kudai kujua kila kilichokuwa moyoni mwake, lakini simulizi linalofuata linaonyesha kwamba mwenendo wake haukubadilika kuwa utii wa kudumu.
Sauli aliposhika upindo wa vazi la Samweli, likararuka. Samweli akatumia tukio hilo kama ishara kwamba BWANA ameurarua ufalme wa Israeli kutoka kwa Sauli na atampa mwingine aliye bora kuliko yeye. Baadaye Mungu akamtuma Samweli kwenda Bethlehemu kumpaka mafuta Daudi.
FUNDISHO KWETU
Mungu hapendezwi na ibada ambayo haitembei pamoja na utii. Sauli alifikiri sadaka ingeweza kufidia kutokutimiza agizo. Samweli akaweka kanuni wazi: kutii ni bora kuliko dhabihu.
Tunapaswa pia kujifunza kutokuwalaumu wengine kwa makosa yetu. Sauli mara kwa mara aliweka lawama kwa watu. Toba ya kweli inahitaji kukiri tulichofanya na kubadili mwelekeo wetu.
MAELEZO YA NYONGEZA
1 Samweli 15 ni simulizi la hukumu maalumu katika historia ya Israeli. Katika mafundisho ya Kristo, waumini hawajaagizwa kutekeleza hukumu za kitaifa kwa upanga. Mfano unaohamishwa kwetu ni utii kwa Mungu, si kurudia vita vya Agano la Kale.
MASWALI
Majibu mafupi
1. Samweli alimwambia Sauli asubiri kwa muda gani kule Gilgali?
2. Sauli alifanya nini kabla Samweli hajafika?
3. Samweli alisema nini kuhusu ufalme wa Sauli?
4. Ni amri gani Sauli alipewa kuhusu Amaleki?
5. Sauli alimwacha hai nani?
6. Wanyama gani walihifadhiwa?
7. Sauli alisema walihifadhiwa kwa kusudi gani?
8. Samweli alisema ni nini kilicho bora kuliko dhabihu?
9. Ni nini kilitokea kwa vazi la Samweli Sauli alipolishika?
Majibu ya kina
10. Eleza kosa la Sauli kule Gilgali.
11. Eleza jinsi Sauli hakutii katika vita dhidi ya Amaleki.
12. Kwa nini Mungu hakukubali hoja ya dhabihu ya Sauli?
Majibu ya nyongeza
13. Sauli alisema “Nimefanya dhambi”; ni mambo gani katika simulizi yanaonyesha kwamba tunapaswa kuwa waangalifu kabla ya kudai kwamba toba yake ilikuwa kamili?
14. Kwa nini hukumu juu ya Amaleki haipaswi kutumiwa kuhalalisha vurugu za kidini leo?