SOMO 085 • YESU ANAWAFUNDISHA WANAFUNZI WAKE JINSI YA KUSALI

“Omba kwa Baba yako aliye sirini; na Baba yako aonaye sirini atakupa thawabu waziwazi.” — Mathayo 6:6

Mathayo 6:1–15

SHABAHA

Kuonyesha jinsi Yesu alivyowafundisha wanafunzi wake kusali kwa unyenyekevu, kwa imani na kwa kuelewa wanachosema. Yesu mwenyewe alisali mara kwa mara kwa Baba yake wa mbinguni. Mfano wake unatufundisha kwamba sala si maneno ya mazoea wala njia ya kujionyesha, bali ni kumkaribia Mungu kwa heshima na kumtegemea.

MSIWE KAMA WANAFIKI — Mathayo 6:1–6

Yesu aliwaonya wanafunzi wake wasitende matendo mema ili waonekane na kusifiwa na watu. Alitumia mfano wa kutoa sadaka na kusali. Watu waliotenda ili kuonekana walikuwa tayari wamepata thawabu yao: sifa ya watu. Hawakupaswa kutazamia thawabu nyingine kutoka kwa Mungu kwa tendo lililolenga kujitukuza.

Yesu alisema mwanafunzi aombe kwa Baba yake aliye sirini. Hii haimaanishi kwamba kila sala ya hadharani ni mbaya; Biblia ina mifano ya sala za pamoja. Hoja ya Yesu ni kusudi la moyo. Sala haipaswi kuwa tamasha. Tunaposali, tunazungumza na Mungu, si na watazamaji.

BASI NINYI SALINI HIVI — Mathayo 6:7–9

Yesu pia alionya dhidi ya “kurudia-rudia maneno yasiyo na maana” kana kwamba wingi wa maneno wenyewe unafanya sala isikike. Yesu mwenyewe wakati mwingine alisali kwa muda mrefu, hata usiku kucha (Luka 6:12). Kwa hiyo tatizo si urefu wa sala, bali maneno yasiyotoka moyoni.

Baba yetu anajua tunachohitaji kabla hatujamwomba. Basi kwa nini tuombe? Kwa sababu sala hutufundisha kumtegemea Mungu, kumshukuru, kukiri mahitaji yetu, kuomba msamaha na kuweka mapenzi yake mbele ya yetu. Yesu akawapa wanafunzi wake mfano wa sala unaotufundisha vipaumbele vya kweli.

“BABA YETU ULIYE MBINGUNI” — Mathayo 6:9

Yesu aliwafundisha wamwite Mungu “Baba yetu.” Hii inatofautisha waziwazi Mungu na Mwana wake Yesu. Kuna “Mungu mmoja tu, aliye Baba” (1 Wakorintho 8:6), na Yesu ndiye Mwana wa Mungu na Bwana wetu. Mungu ni Muumbaji wetu, anatujali, anatuongoza kwa Neno lake na anawasikia wanaomtafuta kwa imani.

Kumwita Mungu Baba hakupunguzi heshima tunayompa. Badala yake, tunamkaribia kwa upendo, unyenyekevu na utii, tukijua kwamba yeye ni Baba wa mbinguni na sisi tunamtegemea.

“JINA LAKO LITUKUZWE” — Mathayo 6:9

Kutukuza jina la Mungu ni kulitenga kuwa takatifu na kumpa yeye heshima inayomstahili. Jina la Mungu halipaswi kutumiwa kwa mzaha au bila kufikiri. Maisha yetu pia yanapaswa kuonyesha kwamba tunamheshimu Mungu tunayemwomba.

Wakati Kristo atakaporudi na Ufalme wa Mungu kuanzishwa duniani, mataifa yatafundishwa kumjua na kumheshimu Mungu. Tumaini letu ni kuona dunia ikijazwa maarifa ya utukufu wa BWANA (Habakuki 2:14).

“UFALME WAKO UJE” — Mathayo 6:10

Hili ni ombi la msingi la Injili. Mungu alimwahidi Daudi kwamba uzao wake angeketi katika kiti chake cha enzi (2 Samweli 7:12–16). Yesu ndiye Mwana wa Daudi aliyeahidiwa. Atakaporudi, atatawala kama Mfalme na Ufalme wa Mungu utawekwa duniani.

Maandiko yanaunganisha kurudi kwa Kristo na ufufuo na hukumu. Waaminifu watapokea uzima wa milele na kushiriki katika utawala wa Kristo (Danieli 2:44; Mathayo 19:28; Ufunuo 5:10). Daudi mwenyewe alikufa, lakini ahadi ya Mungu itatimilika kwa ufufuo. Kwa hiyo tunaposali, “Ufalme wako uje,” tunaomba siku ambayo kusudi la Mungu litatimizwa duniani.

“MAPENZI YAKO YATIMIZWE DUNIANI KAMA MBINGUNI” — Mathayo 6:10

Malaika wa Mungu ni wajumbe wake na hutenda amri zake (Zaburi 103:20). Siku hii dunia haimtii Mungu kikamilifu, lakini kusudi lake halitashindwa. Kristo atatawala duniani, na waliopewa uzima usiokufa watakuwa “sawa na malaika” kwa maana hawatakufa tena (Luka 20:35–36).

Ufunuo 20 unaonyesha utawala wa Kristo wa miaka elfu. Katika kipindi hicho mataifa yatafundishwa njia za Mungu. Hivyo ombi hili linatufundisha kutaka mapenzi ya Mungu yafanyike sasa katika maisha yetu, na pia kutazamia wakati yatakapokuwa msingi wa utawala duniani.

“UTUPE LEO MKATE WETU WA KILA SIKU” — Mathayo 6:11

Tunaomba mahitaji yetu ya kila siku kwa sababu tunakiri kwamba maisha yanategemea Mungu. Waisraeli jangwani walipewa mana kila siku mpaka walipoingia katika nchi ya ahadi (Kutoka 16; Yoshua 5:12). Ilikuwa lazima wajifunze kuwa na shukrani na kumtegemea Mungu siku baada ya siku.

Vivyo hivyo tunapaswa kumshukuru Mungu kwa chakula, mavazi, makao na mambo mengine tunayohitaji. Hatuombi anasa zote tunazotamani; tunaomba “mkate wetu wa kila siku.”

“UTUSAMEHE MADENI YETU, KAMA NASI TUNAVYOWASAMEHE WADENI WETU” — Mathayo 6:12, 14–15

Yesu aliunganisha kuomba msamaha na kuwa tayari kuwasamehe wengine. Tukiweka chuki na kutaka kulipiza kisasi, tunapingana na roho ya sala tunayoiomba. Tunahitaji kujifunza “kulipa mema kwa mabaya” na kuwa tayari kusamehe.

Sisi sote tunatenda dhambi na tunahitaji rehema ya Mungu. Msamaha unatolewa kwa msingi wa kazi ya Kristo kwa wale wanaomjia Mungu kwa imani na toba; ubatizo katika Kristo ni sehemu ya mwitikio huo wa Injili (Matendo 2:38; Warumi 6:3–4). Hatujipatii msamaha kwa kusamehe wengine, lakini moyo usiotaka kusamehe hauendani na toba ya kweli.

“USITUTIE MAJARIBUNI, BALI UTUOKOE NA YULE MWOVU” — Mathayo 6:13

Yesu alifundisha wanafunzi wake waombe uongozi wa Mungu katika majaribu. Hii haimaanishi kwamba Mungu huwashawishi watu watende dhambi; Yakobo 1:13 inasema wazi kwamba Mungu hamjaribu mtu kwa uovu. Tunaomba tusije tukashindwa na jaribu na tuokolewe kutoka katika uovu.

Hatupaswi kuelewa “mwovu” au “ibilisi” kama malaika aliyeasi Mungu. Biblia mara nyingi hutumia lugha hiyo kuhusu dhambi, adui au nguvu ya uovu. Jukumu letu ni kukataa tamaa mbaya, kuepuka mazingira yanayotuvuta katika dhambi, na kutafuta ushirika wa wale wanaompenda Mungu (2 Timotheo 2:22).

“KWA KUWA UFALME NI WAKO, NA NGUVU, NA UTUKUFU, HATA MILELE. AMINA” — Mathayo 6:13

Katika maandishi ya KJV sala inamalizika kwa maneno haya ya sifa. Yanatuelekeza tena kwa Mungu: Ufalme ni wake, nguvu ni zake, na utukufu ni wake. Mungu ndiye Mtawala mkuu, na Kristo atarudi kutekeleza kusudi la Baba yake duniani.

Sala inapaswa kuanza na Mungu na kumalizika na Mungu. Mahitaji yetu yana nafasi, lakini heshima ya jina lake, kuja kwa Ufalme wake na kutimizwa kwa mapenzi yake ndiyo mambo makuu.

FUNDISHO KWETU

Sala ya mfano aliyofundisha Yesu si maneno ya kurudiwa bila kufikiri. Kila sehemu inatufundisha jambo la kuishi: kumheshimu Mungu, kuutafuta Ufalme wake, kutegemea riziki yake, kuomba msamaha, kuwasamehe wengine na kutafuta msaada dhidi ya majaribu.

Tunaposema “Ufalme wako uje,” tunakiri kwamba tumaini letu si kwenda kuishi mbinguni, bali kurudi kwa Kristo na kuanzishwa kwa Ufalme wa Mungu duniani. Ndipo “dunia itakapojazwa maarifa ya utukufu wa BWANA, kama maji yaifunikavyo bahari” (Habakuki 2:14).

MASWALI

Majibu Mafupi

1. Kwa nini Yesu aliwaonya wanafunzi wasiwaige wanafiki katika sala?

2. Ni nani tunayezungumza naye tunaposali?

3. Kwa nini tuombe ikiwa Mungu tayari anajua mahitaji yetu?

4. Yesu alitufundisha tumwite Mungu nani?

5. “Jina lako litukuzwe” maana yake nini?

6. Ni nani wanaotenda mapenzi ya Mungu mbinguni?

7. “Ufalme wako uje” unatuelekeza kwa tukio gani?

8. Tunapaswa kuwatendeaje wale wanaotukosea?

9. Msamaha wa Mungu unahusianaje na imani, toba na ubatizo?

10. Kwa nini tunapaswa kuomba msaada dhidi ya majaribu?

Majibu ya Kina

11. Eleza tofauti kati ya sala ya kujionyesha na sala ya kweli kwa Mungu.

12. Yesu alifundisha, “Baba yetu uliye mbinguni.” (a) Hili linatufundisha nini kuhusu Mungu? (b) Linatufundisha nini kuhusu Yesu?

13. Yesu alifundisha, “Ufalme wako uje.” (a) Ufalme huo utawekwa wapi? (b) Yesu atakuwa na nafasi gani? (c) Waaminifu watapokea zawadi gani?

14. Chagua sehemu mbili za sala ya mfano na ueleze jinsi zinavyopaswa kubadili maisha yetu ya kila siku.