SOMO 126 • MUNGU NDIYE MWANDISHI WA BIBLIA
“Kila andiko, lenye pumzi ya Mungu, lafaa kwa mafundisho...” — 2 Timotheo 3:16
2 Timotheo 3:14–17; 2 Petro 1:19–21; Yohana 17:3; Hesabu 14:21
SHABAHA
Kuonyesha kwamba Biblia ni Neno la Mungu lililoandikwa kwa uongozi wake, kwamba ujumbe wake una umoja, na kwamba Maandiko yanafunua tabia na kusudi la Mungu pamoja na tumaini la Ufalme wake duniani.
BIBLIA NI NENO LA MUNGU
Neno ‘Biblia’ linatokana na neno linalohusiana na vitabu. Biblia ni maktaba ya vitabu sitini na sita: thelathini na tisa katika Agano la Kale na ishirini na saba katika Agano Jipya. Iliandikwa na waandishi wengi katika nyakati na mazingira tofauti, lakini ujumbe wake mkuu unaunganika katika kusudi la Mungu.
Waandishi hawakuandika kwa kutegemea mawazo yao wenyewe tu. Petro anasema kwamba ‘watu wa Mungu walinena yaliyotoka kwa Mungu, wakiongozwa na Roho Mtakatifu’ (2 Petro 1:21). Paulo pia anasema, ‘Kila andiko, lenye pumzi ya Mungu’ (2 Timotheo 3:16). Roho Mtakatifu ni nguvu ya Mungu iliyotengwa kwa kazi yake; Mungu aliwatumia watumishi wake kuandika ujumbe wake kwa uaminifu.
UMOJA WA UJUMBE WA BIBLIA
Kutoka Mwanzo mpaka Ufunuo tunapata mada zinazofuatana: Mungu mmoja Muumba, kusudi lake na dunia, dhambi na mauti, ahadi kwa mababa, taifa la Israeli, kazi ya manabii, kuja kwa Yesu Kristo, kifo na ufufuo wake, Injili, na Ufalme wa Mungu ujao duniani.
Umoja huu si sababu ya kupuuza tofauti za historia, waandishi na aina za maandishi. Badala yake, tunasoma kila kifungu katika muktadha wake huku tukitambua kusudi moja la Mungu linaloendelea kufunuliwa.
HISTORIA NA UNABII
Biblia inaweka ujumbe wake ndani ya historia halisi, ikitaja mataifa, wafalme, miji na matukio. Uchunguzi wa kihistoria na akiolojia unaweza kusaidia kuthibitisha mazingira ya maandiko, lakini hatupaswi kusema kwamba kila dai la kihistoria la Biblia limethibitishwa kwa akiolojia. Msingi wetu wa imani ni ushuhuda wa Maandiko yenyewe, ukisaidiwa na ushahidi wa kihistoria pale unapopatikana.
Unabii unaonyesha kwamba Mungu anajua mwisho tangu mwanzo (Isaya 46:9–10). Mifano salama ni pamoja na hukumu juu ya falme za kale, ahadi kuhusu Masihi, kufa na kufufuka kwa Kristo, na ahadi ya kurudi kwake. Tunapaswa kuwa waangalifu tusitambulishe mataifa ya kisasa na unabii fulani kama jambo la hakika bila ushahidi wazi wa maandiko.
MUNGU ALIVYOJIDHIHIRISHA KATIKA BIBLIA
Biblia inafundisha kwamba Mungu ni mmoja: ‘BWANA, Mungu wetu, BWANA ndiye mmoja’ (Kumbukumbu la Torati 6:4). Yesu mwenyewe alirudia maneno hayo katika Marko 12:29. Baba ndiye Mungu mmoja wa kweli (Yohana 17:3; 1 Wakorintho 8:6).
Yesu Kristo ni Mwana wa Mungu, aliyezaliwa kwa nguvu ya Roho Mtakatifu (Luka 1:35). Hakujitangaza kuwa Baba; alisema, ‘Baba ni mkuu kuliko mimi’ (Yohana 14:28), na ‘Mimi siwezi kufanya neno mwenyewe’ (Yohana 5:30). Sasa ndiye mpatanishi kati ya Mungu na wanadamu (1 Timotheo 2:5).
Roho Mtakatifu si nafsi ya tatu iliyo sawa na Baba. Ni Roho au nguvu ya Mungu inayotumika kutimiza kusudi lake. Mungu alimpa Yesu Roho Mtakatifu na nguvu (Matendo ya Mitume 10:38), na kwa nguvu hiyo kazi za Mungu zilifanyika.
TABIA YA MUNGU
Kutoka 34:6–7 inaunganisha rehema, neema, uvumilivu na kweli pamoja na haki. Mungu husamehe, lakini pia huichukulia dhambi kwa uzito. Upendo na haki si sifa zinazopingana; zote ni sehemu ya tabia yake kamilifu.
Yesu alimdhihirisha Baba kwa uaminifu. Alikuwa mwenye rehema kwa wanaotubu, lakini pia aliwakemea wale waliotumia dini kwa kiburi na unafiki.
KUSUDI LA MUNGU
Hesabu 14:21 inasema kwamba dunia yote itajawa na utukufu wa BWANA. Kusudi la Mungu si kuiacha dunia, bali kuijaza utukufu wake kupitia Ufalme ambao Kristo atauanzisha atakaporudi.
Wafu wanaowajibika watafufuliwa, kutakuwa na hukumu, na wale wanaokubaliwa watapewa uzima wa milele na kushiriki katika utawala wa Kristo duniani. Hili ndilo tumaini ambalo Biblia hulijenga hatua kwa hatua.
FUNDISHO KWETU
Kwa kuwa Biblia ni Neno la Mungu, tunapaswa kuisoma kwa uangalifu, kulinganisha andiko na andiko, na kutii yale tunayojifunza. Imani ya kweli haijengwi juu ya desturi, uvumi au madai ya kisasa yasiyothibitishwa, bali juu ya Neno la Mungu.
Njia ya wokovu imefunguliwa kupitia Yesu Kristo. Tunaitikia neema ya Mungu kwa imani, toba, ubatizo na maisha ya utii huku tukitazamia kurudi kwa Kristo.
VITABU REJEA
• Christadelphian Instructor (R. Roberts) — Nos. 1–19, 41–46
• Elpis Israel (J. Thomas) — Chapter 1
• Story of the Bible (H. P. Mansfield) — Foreword, Chapters 1–2
• The Ways of Providence (R. Roberts) — Chapters 1–2
MASWALI
Maswali ya Aya
1. Ni kwa maana gani Biblia ni ‘yenye pumzi ya Mungu’?
2. Ujumbe mkuu wa Biblia unaunganishwaje kutoka Mwanzo hadi Ufunuo?
3. Eleza maana ya Roho ya Mungu na Roho Mtakatifu.
4. Biblia inafundisha nini kuhusu Mungu Baba na Yesu Kristo?
5. Kusudi la Mungu kwa dunia ni nini?
Maswali ya Insha
6. Toa ushahidi wa Kimaandiko kwamba Biblia ni Neno la Mungu.
7. Onyesha kwa kutumia Maandiko kwamba Mungu ni mmoja na Yesu ni Mwana wake.
8. Eleza namna unabii unavyoweza kutumiwa kwa uangalifu bila kufanya madai yasiyothibitishwa kuhusu siasa za kisasa.