SOMO 140 • MUNGU AMLETA MKOMBOZI KWA AJILI YA ISRAELI
“Kwa imani Musa ... alikataa kuitwa mwana wa binti Farao.” — Waebrania 11:24
Mwanzo 48–50; Kutoka 1–2; Matendo ya Mitume 7:17–30; Waebrania 11:22–27
SHABAHA
Kuonyesha imani ya Yakobo na Yusufu mwishoni mwa maisha yao, mateso ya Israeli chini ya Farao, na jinsi Mungu alivyomhifadhi na kumwandaa Musa kwa kazi ya ukombozi.
YAKOBO NA YUSUFU WANAKUFA KATIKA IMANI
Yakobo aliishi Misri miaka kumi na saba. Kabla ya kufa aliwabariki wana wa Yusufu, Efraimu na Manase, na baadaye wanawe mwenyewe. Aliagiza asizikwe Misri bali katika nchi ya Kanaani, akionyesha kwamba tumaini lake lilibaki katika ahadi za Mungu.
Yusufu naye alipokaribia kufa alisema, “Mungu bila shaka atawajilia ninyi,” na akaagiza mifupa yake ichukuliwe kutoka Misri wakati wa kutoka. Waebrania 11:22 inataja jambo hilo kuwa tendo la imani.
ISRAELI WANATESWA MISRI
Baada ya muda “akainuka mfalme mpya juu ya Misri, asiyemjua Yusufu” (Kutoka 1:8). Aliogopa kuongezeka kwa Waisraeli na akawaweka chini ya utumwa mkali.
Walipoendelea kuongezeka, Farao akaagiza kwamba watoto wa kiume wa Waebrania wauwe. Hali hii ya mateso ilifanya Israeli wahitaji ukombozi ambao Mungu alikuwa tayari ameahidi katika Mwanzo 15:13–14.
KUZALIWA KWA MUSA
Musa alizaliwa kwa Amramu na Yokebedi wa kabila la Lawi. Haruni alikuwa kaka yake na Miriamu dada yake. Wazazi wake walimficha miezi mitatu kwa sababu waliona alikuwa mtoto mzuri na hawakuogopa amri ya mfalme (Waebrania 11:23).
Matendo 7:20 humweleza Musa kuwa “exceeding fair” katika KJV, yaani mtoto wa kupendeza sana mbele za Mungu. Maandiko hayasemi kwamba wazazi wake walipewa ufunuo maalumu akiwa mtoto kwamba angekuwa mkombozi; imani yao haipaswi kujengwa juu ya taarifa ambayo haijaandikwa.
MUSA ANAOKOLEWA KUTOKA MAJINI
Yokebedi aliposhindwa kuendelea kumficha, alimweka katika kisafina cha matete kilichopakwa lami na kukiweka katika manyasi kando ya mto, huku Miriamu akiangalia kwa mbali. Binti Farao akakiona, akamhurumia mtoto, na Miriamu akashauri apatikane mwanamke Mwebrania wa kumnyonyesha.
Kwa hiyo mama yake mwenyewe akapewa nafasi ya kumnyonyesha na kumlea kwa muda. Baadaye akaletwa kwa binti Farao na akawa mwanawe. Akaitwa Musa kwa sababu alikuwa ametolewa majini.
Tunaweza kuona providence ya Mungu katika jinsi mtoto alivyohifadhiwa, lakini maandiko hayasemi kwamba wazazi wake waliweka kisafina mahali pale kwa uhakika wakijua binti Farao angekipata au kwamba kila hatua ya mazungumzo ya Miriamu ilikuwa imepangwa mapema.
MUSA KATIKA NYUMBA YA FARAO
Matendo 7:22 inasema Musa alifundishwa katika hekima yote ya Wamisri na alikuwa hodari katika maneno na matendo. Maandiko hayasemi ni cheo gani hasa cha serikali alichoshikilia, kwa hiyo tusimpe ofisi ambayo haijaandikwa.
Waebrania 11:24–26 inasema alipokuwa mkubwa alikataa kuitwa mwana wa binti Farao, akachagua kupata mateso pamoja na watu wa Mungu kuliko kujifurahisha katika dhambi kwa kitambo. Alithamini thawabu ya Mungu zaidi ya hazina za Misri.
MUSA ANAKIMBIA MISRI
Alipokuwa karibu na miaka arobaini, Musa aliwatembelea ndugu zake. Alipomwona Mmisri akimpiga Mwebrania, akamwua na kumficha mchangani. Siku iliyofuata, Mwebrania mmoja akamwuliza, “Ni nani aliyekuweka kuwa mkuu na mwamuzi juu yetu?”
Matendo 7:25 inasema Musa alidhani ndugu zake wangeelewa kwamba Mungu angewapa wokovu kwa mkono wake, lakini hawakuelewa. Hii inaonyesha matarajio ya Musa, lakini wakati na njia ya Mungu bado hazikuwa zimefika.
Farao alipotaka kumuua, Musa akakimbilia Midiani. Akasaidia binti za kuhani wa Midiani katika kisima, akaoa Sipora na akawa mchungaji kwa karibu miaka arobaini.
MUSA ANAANDALIWA KWA HUDUMA
Miaka ya Midiani ilimweka mbali na utukufu wa Misri na katika kazi ya kuchunga mifugo. Ni fundisho la maana kuona jinsi maisha ya mchungaji yalivyoweza kumfundisha uvumilivu, upole na kutunza walio dhaifu, ingawa maandiko hayasemi moja kwa moja kwamba kila sifa hiyo ilifunzwa katika tukio maalumu.
Baadaye Mungu angemwita Musa kuwaongoza watu wake kutoka Misri.
MUSA NA KRISTO
Kuna mifanano inayosaidia: wote walihifadhiwa wakati mtawala mwenye nguvu alipotishia watoto; Musa alikataliwa na baadhi ya watu wake kabla ya kurudi kama mkombozi, na Yesu alikataliwa na wengi wakati wa huduma yake lakini atarudi katika nguvu; wote wanahusishwa na kazi ya upatanishi na ukombozi.
Mifanano mingine, kama kulinganisha moja kwa moja kukimbia kwa Musa kwenda Midiani na kupaa kwa Yesu mbinguni, ni ya kiufafanuzi na si unabii ulioelezwa wazi. Tunapaswa kuitaja kama mfano, si kama uthibitisho wa moja kwa moja.
FUNDISHO KWETU
Musa alichagua watu wa Mungu badala ya anasa za Misri. Hilo linatufundisha kutathmini maisha kwa ahadi za Mungu, si kwa mali na hadhi ya muda.
Yakobo, Yusufu na Musa wote walionyesha imani katika ahadi ambayo ilikuwa kubwa kuliko hali yao ya sasa. Nasi tunaangalia mbele kwa ufufuo na Ufalme wa Mungu wakati Kristo atakaporudi.
MASWALI
Maswali ya Vifungu
1. Yakobo alionyeshaje imani kuhusu nchi ya ahadi kabla ya kufa?
2. Yusufu aliagiza nini kuhusu mifupa yake?
3. Kwa nini Farao aliwaonea Waisraeli?
4. Wazazi wa Musa walimficha kwa muda gani?
5. Ni nani aliyempata Musa katika mto?
6. Matendo 7:22 inasema Musa alipata elimu gani?
7. Kwa nini Musa alikimbia Misri?
Maswali ya Insha
8. Eleza jinsi Musa alivyohifadhiwa tangu kuzaliwa hadi kukulia katika nyumba ya Farao, ukitenganisha yaliyoandikwa na makisio.
9. Eleza uchaguzi wa Musa katika Waebrania 11:24–27 na jinsi unavyotuhusu leo.