Mei 26
Yoshua 12 ni muhtasari wa wafalme waovu na watu - waliokuwa kweli viongozi wa "miji" wakati huo - ambao Waisraeli, chini ya maagizo ya Mungu, waliharibu na ambao nchi yao waliichukua. Wale waliokuwa mashariki mwa mto Yordani wakati Musa alipokuwa kiongozi wa watu, mstari wa 1-6, na wale waliokuwa upande wa magharibi wa mto Yordani wakati Yoshua alipoongoza, mstari wa 7-24. Ni lazima tukumbuke kile ambacho Mungu alisema kuhusu watu kuhusika katika kuchukua mahali pa watu wa asili katika nchi. Kumbukumbu la Torati 9 mstari wa 4-6 na Kumbukumbu la Torati 18 mstari wa 9-13. Watu ambao walibadilishwa na Israeli walikuwa "waovu" na "machukizo", Wayahudi (Waisraeli) wenyewe hawakuwa wenye haki pia, lakini kwa kuwaleta ndani Mungu alikuwa akitimiza ahadi yake kwa Ibrahimu, Isaka, na Yakobo. Kwa hiyo, muhtasari huu wa ushindi katika Yoshua 12 ni sehemu ya utimilifu wa ahadi za Mungu juu ya taifa linalomcha Mungu katika nchi ambayo aliahidi kwa Ibrahimu nyuma katika Mwanzo 13 mstari wa 14-17. Ukweli ni kwamba katika mstari mmoja tu, yaani mstari wa 6 umetaja “Musa mtumishi wa BWANA”, ina maana kwamba haya yote yalikuwa chini ya amri na udhibiti wa Mungu kwani Mungu mwenyewe alikuwa akifukuza uovu wa wanadamu wapotovu. Lakini, hii haimaanishi kwamba Mungu anafurahia kumwangamiza mtu yeyote - tunajua kutoka katika Ezekieli 33 mstari wa 11 , kwamba Mungu hafurahii kifo cha waovu, angependa wageuke na kuacha njia zao mbaya. Pia, tunajua kutokana na mistari kama 1 Wakorintho 6 mstari wa 9 kuwa, waovu hawataurithi ufalme, kwa hiyo, katika unabii unaoendelea kuhusu Moabu katika Isaya 16, tunaona subira na uvumilivu wa watu wa Moabu wanapoadhibiwa kwa haki. Inafurahisha kuwa watu wa Moabu walizoea kufanya biashara ya kondoo na Israeli, na maneno ambayo Mungu anatumia mwanzoni mwa sura yanafananisha wanawake wa Moabu waliokimbia kama wana-kondoo, mstari wa 1-2. Maneno katika sura hiyo yanathibitisha kwamba Moabu lilikuwa taifa la wakulima, lililotegemea mazao na wanyama wao kuwa matajiri na wenye nguvu, mstari wa 8-10. Kwa sababu ya mali zao wakawa na kiburi na jeuri, mstari wa 6-7, na wanaangamizwa kwa haki, sawa na mataifa yaliyomiliki nchi ambayo sasa tunaijua kama nchi ya Israeli. Hata hivyo, kuna pendekezo kali hapa kwamba Mungu hakufurahi kuwa alipaswa kufanya hivyo kama vile yeye au Isaya “analia”, mstari wa 9, na “kuomboleza”, mstari wa 11 kwa sababu ya uharibifu wao. Hii haimaanishi kwamba Mungu anajuta, lakini kwamba hataki yeyote apotee. Kilichopaswa kutokea ni kwamba watu wake, Waisraeli, walipaswa kuwa kielelezo kizuri kwa mwenendo wao wa kimungu ili waweze kufundisha mataifa yaliyowazunguka kumwogopa Mungu, cha kusikitisha hawakufanya hivyo, na watu wakateseka kwa sababu ya uovu wao wenyewe. Lakini, hata hapa katika uharibifu huu unaongojea watu wacha Mungu hawapaswi kufurahia kifo cha waovu kwa sababu waliambiwa wawajali watoro na wakimbizi, mstari wa 3-4, nao wangekuwa waokokaji, mstari wa 13-14. Kwa hiyo, nadhani kuna masomo hapa kwetu leo, pia tusiwe na furaha kwa kifo cha adui zetu, tunapaswa kuwa tayari kusaidia watu wote, iwe adui au marafiki wakati uhitaji unapotokea - Yesu alisema mwenyewe kwamba tunapaswa kuwapenda adui zetu (Mt.5:44) - na tunapaswa kuwafundisha wengine kwa maneno na matendo yetu. Kuna mfano mwingine hapa wa tumaini la wakati ujao, yaani mstari wa 5, hii ni kumbukumbu ya wazi kwa Yesu ambaye katika siku zijazo ataketi kwenye kiti cha enzi cha Daudi akitawala juu ya ufalme wa Mungu ambao utakuwa juu ya dunia, katikati ya Israeli. Na katika 2 Timotheo 2 tuna masomo ya jinsi tunavyopaswa kuishi kwa sababu ya ujuzi na ahadi ambayo tunayo ya wakati ujao katika ufalme huu kwa sababu ya Yesu, mstari wa 8. Ni kwa sababu tu ya "neema" kwamba tuna tumaini hili kwani tunajua kuwa bila Yesu hatungeweza kuokolewa kwa sababu sisi ni wadhambi kiasili, mstari wa 1. Hata hivyo, hatuwezi kusema tu kwamba tunaokolewa kwa "neema" tunapaswa kufanya kile tunachopenda - ni lazima tufanye kile tunachopenda – tunachopenda, kupitia sura hii. Kwa mfano, mstari wa 2 unatwambia kuwa tunapaswa kuwa “wenye kutegemeka” na “waliostahili kufundisha”; katika mstari wa 21-25 tunaambiwa tuwe "wenye manufaa", "kuwa na utayari", "waadilifu", "waaminifu", "wenye upendo", "wapenda amani", "wasigombane", "wema", "si wenye kinyongo" na "wapole". Hizi ndizo sifa za wote wawili Mungu na Yesu, na tunapaswa kuakisi hizi katika matendo yetu - kila siku! Inasikitisha sana kwamba wakati fulani tunabishana kuhusu “maneno”, mstari wa 14, kwa hiyo, ni lazima kila mara tufahamu hili na kujiuliza ikiwa tunachokisema kina thamani au la, kama sivyo basi labda tuzingatie maeneo ambayo tunakubaliana! “Jitahidini” ni ujumbe wa Paulo kwa Timotheo, mstari wa 15, hakuna atakayekuwa mkamilifu, kama ingekuwa hivyo tusingemhitaji Yesu! Sisi sote ni wenye dhambi, lakini lazima tujaribu "kufanya tuwezavyo". Tumeelezewa kama “wafanya kazi” kwa hiyo, inatupasa kuufanyia kazi ukristo wetu, si kwamba tunaokolewa kwa matendo, bali ina maana kuwa tunatimiza wajibu wetu kwa sababu tumeokolewa na kuahidiwa ufalme. Paulo anatumia mifano mitatu ya kazi kutusaidia kufikiri juu ya hili. Kwanza, mmoja ni askari, mstari wa 3-4, ikimaanisha kwamba yeye amezingatia kazi yake ya "kustahimili shida", siku zote tunapaswa kutaka kumpendeza Yesu kama "afisa wetu mkuu" katika hali yoyote tuliyo nayo, hatuwezi kukengeushwa. Mfano wa pili ni mwanariadha ambapo anapaswa kufuata "kanuni" ikiwa anataka "kushinda taji", mstari wa 5, kwa hiyo, ni busara kwamba tunapaswa kujifunza "kanuni" ikiwa tunataka kuwa katika ufalme na kisha kushikamana nazo - "sheria" za wanariadha ni pamoja na chakula, mafunzo, mazoezi, kujua jinsi ya kuanza na kisha kufuata kozi na jinsi ya kupata picha ya ufalme wetu na jinsi ya kumalizia kile ambacho Mungu na Yesu wanataka tufanye. Mfano wa tatu ni mkulima, mstari wa 6. Tazama, yeye "anabidii" na kwamba atapata sehemu katika mazao, inatazamiwa kuwa mkulima atapima mazao yake kwanza, picha nyingine kubwa ya mwanafunzi "mwenye bidii" ambaye atapata nafasi katika ufalme. Mkulima pia lazima ajitayarishe na kuendelea kutunza mazao yake hadi atakapovuna. Paulo anasema kuwa, tunapaswa “kufikiri” au “kutafakari” juu ya mambo haya na kuyatumia katika maisha yetu ya kila siku, mstari wa 7. Ni lazima tubaki tukizingatia ufalme na kujizoesha kufika huko, tukiwa na uhakika kwamba tukijaribu tuwezavyo tunaweza kutegemea neema, na tutakuwa katika ufalme. Tuna “neno la kutegemewa” katika mstari wa 11-13, maana yake inajumuisha: kwamba ikiwa tutabatizwa na kujaribu kuishi kama Yesu alivyoishi tutakuwa na uzima pamoja naye katika ufalme; tusipokata tamaa na kwenda njia zetu wenyewe, tutatawala pamoja na Yesu katika ufalme; tukiacha na kumkana, na yeye atatukana; lakini ikiwa sisi ni "wasioamini", yeye bado ataendelea kuwa "mwaminifu" - sisi sote tuna imani ya chini wakati mwingine, lakini tunaweza kuwa na uhakika kwamba Yesu atatusaidia ikiwa tunamgeukia na kujaribu tuwezavyo! Wakati fulani inatubidi tupingane sisi kwa sisi, lakini hili lazima liwe “polepole”, mstari wa 25, na lengo letu lazima liwe kuwaleta wengine kwenye fahamu zao, mstari wa 26, yaani, kuwatia moyo wasifanye yale ambayo tamaa zao mbaya zinawaongoza kuyafanya, bali kukumbuka kile ambacho Yesu ametufanyia na kulenga ufalme! Kama vile kusudi la Mungu lilivyokuwa kwamba mtu yeyote asiangamie, bali wote watubu na kuokolewa, vivyo hivyo, hili linapaswa kuwa lengo letu pia, kwa kile tunachokisema na kile tunachokifanya.